مروری بر طرح تفصیلی جدید تهــران

گفتگو با مجید پاکساز

مدیر کل سابق شهرسازی و طرح‌های شهری شهرداری تهران

 توسط امیر جوانبخت

 امیر جوانبخت: برای آشنایی با طرح تفصیلی جدید تهران گفتگویی را با جناب آقای مهندس پاکساز مدیر کل شهرسازی و طرح‌های شهری شهرداری تهران در زمان

تصویب طرح تفصیلی داشتیم که در طی این مصاحبه به سوالات ما پاسخ دادند

دیدگاه کلی در مورد آینده شهر تهران و اهدافی را که طرح تفصیلی برای رسیدن به آن متصور شده است را بیشتر شرح دهید:م

مجید پاکساز: در واقع طرح تفصیلی جدید تهران شهر آینده را به تصویر می‌کشد و آینده تهران را تصویر می‌کند و یک حرکت بزرگ شهری را پایه‌گذاری می‌کند

اما چون نمی‌توان از یک وضعیت به وضعیت دیگر بلافاصله رسید باید در یک دوره زمانی به این هدف رسید به هدفی که واقعی باشد نه یک شهر ایده‌آل زیرا شهری

مانند تهران با توسعه ناموزون خود مشکلات زیادی را به‌وجود آورده است و باید خودش را مرحله به مرحله ارتقا دهد

کار شهرساز ما این است که وضعیت شهر را مطالعه می‌کند و سپس چارچوب استاندارد و اهداف طرح را ترسیم می‌کند و بعد ابزار و عناصر شهر را طوری تعیین

می‌کند که به آن اهداف دست یابد

تهران توسعه خودش را از یک روستا شروع کرده است و شهر شده و بعد به پایتخت تبدیل شده است

جوانبخت: آیا اهداف طرح تفصیلی با اهداف طرح‌های قبلی متفاوت است؟

بله، ما در طرح تفصیلی تهران سعی کرده‌ایم که اشتباهات گذشته را تکرار نکنیم و در واقع از سال ۸۲ به بعد بر اساس روشهای جدید شهرسازی و با تکیه بر

 تحقق‌پذیری طرح، به دنبال طرح تفصیلی بودیم که بتواند مشکلات تهران را حل کند و اجرایی باشد، در واقع اهداف ایجاد شهری با هویت ایرانی ـ اسلامی، پایدار

 دانش پایه، امن و مقاوم و با عملکردهای ملی و جهانی و فضای سبز عمومی مناسب، می‌توانند تا حدودی در تهران تحقق یابند

جوانبخت: روش تهیه طرح چگونه بود؟

از سال ۱۳۸۲ از حضور ۲۲ مشاور در مناطق ۲۲ گانه تهران بهره گرفته شد تا شناخت تهران آغاز شود، در سال ۸۳ قرارداد طرح جامع منعقد شد و سال ۸۶ طرح

جامع در شورای عالی شهرسازی و معماری تصویب شد و در فروردین ۸۷ به شهرداری تهران ابلاغ شد اما برای اجرای این سیاست کلی، می‌بایست طرح تفصیلی

برای آن تهیه گردد

یکی از روش‌های تهیه طرح تفصیلی روش" کاربری زمین" است که در آن نحوه استفاده از اراضی با کاربری‌های مسکونی، تجاری، بهداشتی و ... روی نقشه

مشخص می‌شود

اما روش دیگر به‌جای مشخص کردن کاربری هر قطعه، ضوابط و چارچوب‌های هر بلوک شهری را مشخص می‌کند و بعد بر اساس شرایط واقعی قطعات کاربری‌های

خود را بر عهده می‌گیرند

جوانبخت: روش‌های قبلی چه اشکالاتی داشت که شما از روش‌های جدید استفاده کردید؟

پاکساز: در روش‌های قبلی اگر زمین به کاربری آموزشی اختصاص داده می‌شد، شهرداری می‌بایست این زمین را برای کاربری مورد نظر تخصیص می‌داد، اما اگر

مالک راضی نبود و یا فوت شده بود و یا خارج از کشور بود، آن منطقه نمی‌توانست زمین لازم را برای کاربری آموزشی پیدا کند زیرا در طرح جای دیگری برای این

کاربری پیش‌بینی نشده بود و همین‌طور برای سایر کاربری‌های خاص دیگر

جوانبخت: پس در طرح تفصیلی جدید مدیریت شهری می‌تواند تغییراتی را در شهر اعمال کند؟

پاکساز: دقیقاً همین‌طور است، در این سیالیت دست مدیر شهری باز است که بتواند مساحت لازم هر کاربری را در هر محدوده تأمین نماید و پلاک‌های مختلف مورد

بررسی قرار می‌گیرد تا به اهداف تعیین شده دست یابیم

مثلاً برای تامین تجاری در یک محدوده، قطعات مختلف بررسی می‌شود و با توجه به شرایط این میزان کاربری در قطعه تأمین شود

جوانبخت: آقای مهندس پاکساز پهنه‌‌های طرح تفصیلی جدید تهران چگونه است؟

پاکساز: طرح تفصیلی جدید تهران برا اساس چهار پهنه:م
 (سکونت
) R
 (پهنه مختلط سکونت و فعالیت) M
  (پهنه کار و فعالیت) S
(پهنه سبز باز و حفاظت) G

شکل گرفته است

با این تعاریف جدید، طرح تفضیلی تهران، با توجه به نوع نظام ساختاری شهر تهران و نیاز‌های آن می‌تواند پاسخگوی بسیاری از ضرورت‌ها و دغدغه‌های شهرسازی

و زندگی شهرنشینی باشد. در این طرح امکان بازنگری و اصلاح در بازه‌های پنج ساله دیده شده است

خصوصیت دیگری که این طرح دارد اینست که از طریق سامانه طرح تفصیلی هر شهروند می‌تواند از وضعیت ملک خود و پهنه آن باخبر شود


چاپ